Cảm nhận Người đi tìm hình của nước - Chế Lan Viên

Thảo luận trong 'Cảm nhận' bắt đầu bởi timbuondoncoi, 10/11/14.

  1. timbuondoncoi

    timbuondoncoi Gà BT Nhóm Chuyển ngữ Nhóm Tác giả ☆☆☆

    Bài viết:
    2.126
    Được thích:
    6.573
    Đã thích:
    3.213
    GSP:
    Ap
    [​IMG]
    (Ảnh: internet)
    Khi nói đến những anh hùng cách mạng, những người đã hy sinh, cống hiến tuổi thanh xuân và cả cuộc đời cho hòa bình, cho độc lập, tự do của Tổ quốc thì người đầu tiên phải nhắc đến là Bác. Bác là một vị lãnh tụ cách mạng vĩ đại của dân tộc, một danh nhân văn hóa thế giới, Bác chính là người đã khai sáng con đường độc lập, tự do của nước nhà và cũng chính là người tạo nên hình hài nước Cộng hòa XHCN Việt Nam hôm nay.

    Ngày 05/06/1911, chuyến ra đi mang theo bao hoài bão và khát vọng lớn lao của một thanh niên 21 tuổi đã trở thành chuyến đi huyền thoại và là cột mốc quan trọng thay đổi vận mệnh nước nhà. Chàng thanh niên Nguyễn Tất Thành bước lên con tàu với hai bàn tay trắng, với trái tim mang nặng nỗi đau mất nước, với quyết tâm cháy bỏng: khôi phục lại nước Việt, mang hòa bình, độc lập về cho Tổ quốc và mang tự do về với mọi người dân. Chàng trai ấy đã đi vào lịch sử và đã viết nên lịch sử.

    Hành trình “Tìm đường cứu nước” của Bác luôn đầy những chông gai và thử thách, luôn đầy những gian khổ và hy sinh. Chúng ta hãy cùng lắng đọng với những dòng thơ trong tác phẩm “Người đi tìm hình của nước” của nhà thơ Chế Lan Viên để hiểu thế nào là nỗi lòng của một lãnh tụ và hiểu thế nào là những hy sinh.

    Đất nước đẹp vô cùng. Nhưng Bác phải ra đi
    Cho tôi làm sóng dưới con tàu đưa tiễn Bác
    Khi bờ bãi dần lui làng xóm khuất
    Bốn phía nhìn không một bóng hàng tre

    Đêm xa nước đầu tiên, ai nỡ ngủ
    Sóng vỗ dưới thân tàu đâu phải sóng quê hương
    Trời từ đây chẳng xanh màu xứ sở
    Xa nước rồi, càng hiểu nước đau thương

    Lũ chúng ta ngủ trong giường chiếu hẹp
    Giấc mơ con đè nát cuộc đời con
    Hạnh phúc đựng trong một tà áo đẹp
    Một mái nhà yên rủ bóng xuống tâm hồn

    Trăm cơn mơ không chống nổi một đêm dày
    Ta lại mặc cho mưa tuôn và gió thổi
    Lòng ta thành con rối

    Cho cuộc đời giật dây

    Quanh hồ Gươm không ai bàn chuyện vua Lê
    Lòng ta đã thành rêu phong chuyện cũ
    Hiểu sao hết những tấm lòng lãnh tụ
    Tìm đường đi cho dân tộc theo đi

    Hiểu sao hết "Người đi tìm hình của Nước"
    Không phải hình một bài thơ đá tạc nên người
    Một góc quê hương nửa đời quen thuộc
    Hay một đấng vô hình sương khói xa xôi

    Mà hình đất nước hoặc còn hoặc mất
    Sắc vàng nghìn xưa, sắc đỏ tương lai
    Thế đi đứng của toàn dân tộc
    Một cách vin hoa cho hai mươi lăm triệu con người

    Ba mươi năm bôn ba ở nước ngoài, với nhiều nghề khác nhau, nhiều tên khác nhau, Bác đã phải chịu rất nhiều cực khổ và gian lao. Vậy mà, chỉ với một đoạn thơ, Chế Lan Viên đã vẽ nên một bức tranh khổng lồ, kéo dài khắp thế giới.

    Cả bài thơ như tái hiện lại trước mắt người đọc những năm tháng bôn ba, khó nhọc của Bác nơi đất khách, quê người một cách sinh động và chân thật nhất.

    Có nhớ chăng hỡi gió rét thành Ba Lê
    Một viên gạch hồng, Bác chống lại cả một mùa băng giá
    Và sương mù thành Luân Đôn, ngươi có nhớ
    Giọt mồ hôi Người nhỏ giữa đêm khuya?

    Đời bồi tàu lênh đênh theo sóng bể
    Người đi hỏi khắp bóng cờ châu Mỹ, châu Phi
    Những đất tự do, những trời nô lệ
    Những con đường cách mạng đang tìm đi


    Tôi rất thích bài thơ này, đã đọc đi đọc lại không biết bao nhiêu lần và lần nào cũng đầm đìa nước mắt. Còn bạn, bạn có khóc không? Tôi nghĩ, dù là người có trái tim sắt đá nhất, khi nghe bài thơ này cũng không thể nào kìm nén được xúc động. Bởi lẽ, Bác luôn là người lo trước cái lo thiên hạ và vui sau cái vui thiên hạ. Bởi lẽ, nỗi đau mất nước luôn canh cánh trong lòng: “Ăn một miếng ngon cũng đắng lòng vì Tổ quốc” và bởi lẽ lòng yêu nước của Người là không gì có thể so sánh nổi.

    Đêm mơ nước, ngày thấy hình của nước
    Cây cỏ trong chiêm bao xanh sắc biếc quê nhà
    Ăn một miếng ngon cũng đắng lòng vì Tổ quốc
    Chẳng yên lòng khi ngắm một nhành hoa

    Ngày mai dân ta sẽ sống sao đây?
    Sông Hồng chảy về đâu? Và lịch sử?
    Bao giờ dải Trường Sơn bừng giấc ngủ
    Cánh tay thần Phù Đổng sẽ vươn mây?

    Rồi cờ sẽ ra sao? Tiếng hát sẽ ra sao?
    Nụ cười sẽ ra sao?

    Ơi, độc lập!
    Xanh biết mấy là trời xanh Tổ quốc
    Khi tự do về chói ở trên đầu

    Kìa mặt trời Nga bừng chói ở phương Đông
    Cây cay đắng đã ra mùa quả ngọt
    Người cay đắng đã chia phần hạnh phúc
    Sao vàng bay theo liềm búa công nông

    Luận cương đến Bác Hồ. Và Người đã khóc
    Lệ Bác Hồ rơi trên chữ Lênin
    Bốn bức tường im nghe Bác lật từng trang sách gấp
    Tưởng bên ngoài, đất nước đợi mong tin

    Bác reo lên một mình như nói cùng dân tộc
    "Cơm áo là đây! Hạnh phúc đây rồi!"
    Hình của Đảng lồng trong hình của Nước
    Phút khóc đầu tiên là phút Bác Hồ cười

    Tôi tâm đắc và cảm động vô cùng giây phút Bác vui mừng và xúc động khi tìm ra con đường giải phóng dân tộc. “Lệ Bác Hồ rơi trên chữ Lênin” đong sao hết niềm vui của Bác khi tiếp cận Luận cương của Lênin, đếm sao đầy những giọt nước mắt Người đã rơi vì nỗi đau dân tộc: “Trời từ đây chẳng xanh màu xứ sở - Xa nước rồi, càng hiểu nước đau thương”. Vậy mà, “Phút khóc đầu tiên là phút Bác Hồ cười”, có phải là điều kỳ lạ lắm không? Vâng, kỳ lạ là ở chỗ ấy, có nhiều người khi đọc qua sẽ đáp ngay rằng chủ thể ấy chính là Bác, Bác khóc chứ còn ai vào đây nữa? Nhưng nếu phân tích và tìm hiểu sâu hơn về bài thơ, điều thú vị nằm ở đó và nó tạo nên cái hay, cái độc đáo của tác phẩm. Con đường cứu nước, chính là con đường khai sinh ra đất nước, là “đi tìm hình của nước” giống như tiêu đề bài thơ. “Phút khóc đầu tiên” đó chính là phút khóc chào đời, xin cho tôi mượn những lời bình của TS. Chu Văn Sơn về giây phút chào đời ấy: “Đất nước Việt Nam mới đã chính thức tượng hình trong Bác, đã có mặt trên đời vào thời điểm Lệ Bác Hồ rơi trên chữ Lênin. Phút khóc đầu tiên của nó, tiếng khóc chào đời của nước Việt Nam trứng nước đã chuyển hóa thành tiếng cười tột cùng sung sướng của nhà cách mạng”. Để rồi, khi Người mang Luận cương Lênin, mang ánh sáng cách mạng về quê nhà: “Kìa, bóng Bác đang hôn lên hòn đất - Lắng nghe trong màu hồng, hình đất nước phôi thai” thì đất nước Việt Nam độc lập, tự do đã thực sự sản sinh từ đó.

    Bác thấy:
    dân ta bưng bát cơm mồ hôi nước mắt
    Ruộng theo trâu về lại với người cày
    Mỏ thiếc, hầm than, rừng vàng, bể bạc
    Không còn người bỏ xác bên đường ray

    Giặc nước đuổi xong rồi. Trời xanh thành tiếng hát
    Điện theo trăng vào phòng ngủ công nhân
    Những kẻ quê mùa đã thành trí thức
    Tăm tối cần lao nay hóa những anh hùng

    Nước Việt Nam nghìn năm Đinh Lý Trần Lê
    Thành nước Việt nhân dân trong mát suối
    Mái rạ nghìn năm hồng thay sắc ngói
    Những đời thường cũng có bóng hoa che

    Ôi! Đường đến với Lênin là đường về Tổ quốc...
    Tuyết Mat-xcơ-va sáng ấy lạnh trăm lần
    Trong tuyết trắng như đọng nhiều nước mắt
    Lênin mất rồi. Nhưng Bác chẳng dừng chân

    Luận cương của Lênin theo Người về quê Việt
    Biên giới còn xa. Nhưng Bác thấy đã đến rồi
    Kìa, bóng Bác đang hôn lên hòn đất
    Lắng nghe trong màu hồng, hình đất nước phôi thai

    Toàn bộ bài thơ là sự xúc động của tác giả trước vẻ đẹp lớn lao, kỳ vĩ của Chủ tịch Hồ Chí Minh, là việc khắc họa hình ảnh một con người siêu phàm nhưng bằng xương bằng thịt, bằng những biến cố lịch sử, bằng chính cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của Người.

    Có phải vì từ lâu rồi Bác đã sống trong tim của mỗi người dân Việt nên tác phẩm này chiếm được cảm tình của độc giả? Hay bởi những câu thơ quá chân thật và đầy xúc cảm của nhà thơ? Tôi nghĩ có lẽ cả hai yếu tố này đều góp phần làm nên thành công của tác phẩm. Cảm ơn nhà thơ Chế Lan Viên đã tái hiện sống động hình ảnh Bác Hồ chân thật, bình dị và gần gũi đến vậy. Cảm ơn Bác đã tạo nên hình hài đất nước, để hôm nay, cháu và những người đang ngồi đây không chỉ có hòa bình, cơm no, áo ấm, mà chúng cháu còn có thể tự hào nói rằng chúng cháu đang góp một phần công sức của mình để đưa nước Việt Nam “sánh vai với các cường quốc năm châu” như lời Bác hằng mong ước.

    Hơn lúc nào hết tôi muốn thét lên một cách tự hào rằng: “Tôi là người Việt Nam, tôi yêu dân tộc Việt Nam”.

    06.2013

    _timbuondoncoi_
     
    Chỉnh sửa cuối: 10/11/14
  2. giang-sach

    giang-sach Gà tích cực

    Bài viết:
    149
    Được thích:
    871
    Đã thích:
    650
    GSP:
    Ap
    Em đọc bài này từ hơn 10 năm trước. Khi đó em lớp 6, bài này in ở sách Ngữ văn lớp 12. Em ấn tượng với cái tên bài thơ nhất, đó chính là Bác, Người đi tìm hình của nước. Có điều em lên lớp 12 thì không được học bài này. Nhưng không sao, vì không học thì em cũng thuộc và cảm nhận một cách sâu sắc nhất rồi. :) Cảm ơn chị đã đăng bài thơ này lên nhé.
     
    timbuondoncoi thích bài này.
  3. Lê La

    Lê La Gà BT Nhóm Tác giả ☆☆☆

    Bài viết:
    2.472
    Được thích:
    2.726
    Đã thích:
    5.441
    GSP:
    Ap
    Em cũng như bạn Giang, lần đầu tiên đọc cũng còn nhỏ, đọc trong sách văn lớp 12 của chị. Ấn tượng đầu tiên là ấn tượng về tên tác giả, đến tên bài thơ, rồi đến âm điệu. Hồi đó đọc em chưa hiểu gì nhiều, về sau đọc lại một vài lần hiểu thêm một ít. Bây giờ đọc lại sáng thêm được chút nữa. :D
     
    timbuondoncoi thích bài này.
  4. ngocnungocnu

    ngocnungocnu Gà già Nhóm Tác giả ☆☆☆

    Bài viết:
    4.814
    Được thích:
    7.734
    Đã thích:
    13.641
    GSP:
    Ap
    Các tác giả ngày xưa thật sự viết rất hay.
     
  5. Huyền Nhâm

    Huyền Nhâm Gà BT Nhóm Tác giả

    Bài viết:
    1.909
    Được thích:
    3.279
    Đã thích:
    1.320
    GSP:
    Ap
    Tạm bàn về hình thức, đây là một trong những bài thơ mà mình rất thích. Từ giọng điệu, âm hưởng, cho đến cả từ ngữ.
    Lần đầu biết đến là khi làm bài tập môn ngữ pháp, phân tích các biện pháp tu từ trong khổ thơ: "Lũ chúng ta ngủ trong giường chiếu hẹp..." Hồi đó mình chưa hiểu gì nhiều, sau đọc lại mới thấy cả người như run lên được, vì sự ẩn dụ hết sức kín đáo mà thấm thía ấy.
    Văn học, thơ ca xưa quả thật rất hay. Mình đặc biệt thích cách các tác giả lồng các biện pháp tu từ vào trong từng câu chữ, cảm giác như được xem một màn biểu diễn của thứ gọi là "nghệ thuật", xúc động vô cùng.
    Sau này trong giới nhạc sĩ cũng có Trịnh Công Sơn là người đẩy được nghệ thuật đến rùng mình vào ca từ. Sau này nữa thì... mình chưa biết. :D
     
    Du Catimbuondoncoi thích bài này.
  6. summer411

    summer411 Gà con

    Bài viết:
    21
    Được thích:
    42
    Đã thích:
    10
    GSP:
    Ap
    Ngày xưa nhắc đến Chế Lan Viên đứa nào cũng sợ vì một bài của CLV phải học đến cả tuần :D thơ của CLV rất hay và giàu ý nghĩa đọc một hai lần không "ngấm" được hết. Nhắc đến lại nhớ cái thời đi học quá cơ :).
     
  7. Virginia

    Virginia Gà con

    Bài viết:
    9
    Được thích:
    11
    Đã thích:
    0
    GSP:
    Ap
    Một tác phẩm quá sức tuyệt vời. Mình thành fan của Chế Lan Viên từ bài thơ này :) Đã thế bác này còn tóc undercut ngầu nữa :)
     
  8. hangdtv

    hangdtv Gà con

    Bài viết:
    1
    Được thích:
    0
    Đã thích:
    0
    GSP:
    Ap
    Mình rất thích thơ Chế Lan Viên. Thơ của ông giàu hình ảnh, cô đọng, triết lý, thực sự càng đọc càng ngấm càng hay.
     
  9. anphadenta

    anphadenta Gà tích cực Nhóm Tác giả

    Bài viết:
    199
    Được thích:
    57
    Đã thích:
    66
    GSP:
    Ap
    Trước giờ cứ tưởng mình đơn độc, không ngờ có người giống mình. Mình không nhớ rõ là đã được học bài này vào lớp mấy, hình như chỉ là bài đọc thêm nên không được phân tích nhiều. Nhưng, cái cảm giác lúc đó của mình là rất thích, mỗi một câu là một hình ảnh đẹp, không phải cái đẹp của cảnh sắc hữu tình, lãng mạn mà là cái đẹp của tình yêu đất nước quê hương trong trái tim rộng lớn. Bài thơ khá dài nên mình không thể nhớ hết, nhưng mình đặc biệt nhớ nhất hai câu: "Đêm xa nước đầu tiên ai nỡ ngủ. Sóng vỗ dưới thân tàu đâu phải sóng quê hương", một cảm xúc tưởng chừng đơn giản nhưng chứa đựng một tình yêu sâu sắc đến vô cùng, nó là cả nỗi niềm day dứt và đau đáu đến nhói tim của Người khi chọn con đường xa xứ để đi tìm chân lý.
     
    lgSachTruyen thích bài này.
  10. Hạt dẻ 8x

    Hạt dẻ 8x Gà con

    Bài viết:
    12
    Được thích:
    8
    Đã thích:
    19
    GSP:
    Ap
    Trăm bài thơ viết về Bác là trăm bài thơ hay , muôn vàn ý đẹp kính dâng Người để tưởng nhớ công ơn của Người !
     
  11. jacki

    jacki Gà con

    Bài viết:
    1
    Được thích:
    0
    Đã thích:
    0
    GSP:
    Ap
    Tôi cũng vậy đây... Đây quả là bài thơ khiến người ta rơi lệ.
     
  12. Blueberryzxc

    Blueberryzxc Gà con

    Bài viết:
    17
    Được thích:
    9
    Đã thích:
    30
    GSP:
    Ap
    Rất hay và cảm động. Bài thơ mới đọc mà minh khóc rưng rức luôn.
     

Chia sẻ trang này