Gác Sách yêu tiếng Việt

Thảo luận trong 'Đồng hành cùng Gác Sách' bắt đầu bởi Chim Cụt, 2/1/14.

  1. Du Ca

    Du Ca Gà BT

    Bài viết:
    4.815
    Được thích:
    6.634
    Đã thích:
    8.963
    GSP:
    Ap
    "Diễu võ dương oai" là bắt nguồn thành ngữ Hán Việt 耀武扬威 (Đọc phiên âm tạm ghi theo chữ tiếng Việt là /dáo ùa dảng quây/,và từ Hán Việt là "Diệu Vũ Dương Uy" hoặc "Diệu Võ Dương Uy").

    Từ 扬 dịch ra tiếng Việt trong từ điển đương thời là "giương lên". Từ 扬 trong tiếng Trung là một động từ nghĩa là giương lên, hoặc làm lan truyền rộng ra.

    Vậy nên cụm Diễu võ dương oai có nghĩa là: phô trương uy thế và sức mạnh để khoe khoang hoặc đe doạ.

    => Diễu võ dương oai: Có lẽ ĐÚNG & Giễu võ giương oai: Có lẽ SAI

    Chân thành cảm ơn bạn conruoinho đã có những giải thích và dẫn chứng cụ thể cho cụm từ này.:x:x:x
     
    Ktmb, Lê La, conruoinho1 người khác thích bài này.
  2. Mèo Lười

    Mèo Lười Mèo con ham chơi! Gà về hưu Nhóm Tác giả

    Bài viết:
    3.420
    Được thích:
    6.571
    Đã thích:
    6.420
    GSP:
    Ap
    • Giẫm lên hay dẫm lên.
    Ngữ cảnh:
    Chiều muộn, hắn và nhỏ rảo bước trên con đường quen thuộc, những tia nắng nhạt phủ nhẹ lên đầu hai đứa tạo ra hai cái bóng xiên xiên trên mặt đường. Nhỏ khẽ cúi đầu, nheo mắt nhìn hai cái bóng rồi chợt nhảy lên trước một bước, dẫm vào bóng hắn, bật cười thích thú:

    - Nhìn xem, tớ dẫm lên cậu rồi này.

    Em hơi lúng túng với từ này, theo em thì giẫm lên mới đúng nhưng em tháy nhiều bạn lại dùng dẫm lên quá ạ.
     
    Lê La, Du CaChim Cụt thích bài này.
  3. Du Ca

    Du Ca Gà BT

    Bài viết:
    4.815
    Được thích:
    6.634
    Đã thích:
    8.963
    GSP:
    Ap
    • Giẫm:
    Động từ: đặt bàn chân đè mạnh lên
    Vd: giẫm phải gai
    Vd: trâu giẫm nát lúa
    Đồng nghĩa: đạp
    • Dẫm: cũng có nghĩa như Giẫm nhưng ít dùng hơn.
    => Giẫm & Dẫm (ít dùng): Có lẽ ĐÚNG
     
    conruoinho, Lê La, Chim Cụt1 người khác thích bài này.
  4. Mèo Lười

    Mèo Lười Mèo con ham chơi! Gà về hưu Nhóm Tác giả

    Bài viết:
    3.420
    Được thích:
    6.571
    Đã thích:
    6.420
    GSP:
    Ap
    Em cám ơn chị Du Ca ạ. :x
     
    Du Ca thích bài này.
  5. Ktmb

    Ktmb Gà ngơ Nhóm Tác giả

    Bài viết:
    2.765
    Được thích:
    5.493
    Đã thích:
    6.348
    GSP:
    Ap
    Chị ơi bình thường thì người ta sẽ không dùng nguồn từ điển của Wiki đâu ạ. Vì Wiki là loại từ điển mở, nghĩa là ai cũng vào bổ sung được, nó không có giá trị về học thuật và độc chính xác không cao. Như ở Khoa em mà đứa nào ghi nguồn tham khảo ở Wiki là bị trừ điểm hoặc cho ăn 0 luôn. :P
     
    conruoinho, Chim CụtDu Ca thích bài này.
  6. Du Ca

    Du Ca Gà BT

    Bài viết:
    4.815
    Được thích:
    6.634
    Đã thích:
    8.963
    GSP:
    Ap
    Ồ vậy à. Để chị rút kinh nghiệm hơn. Cái này cũng chỉ tham khảo thôi, chứ không biết có đúng không, như chị đã nói trong bài rồi đấy em.;;)
     
    Chim CụtKtmb thích bài này.
  7. Ktmb

    Ktmb Gà ngơ Nhóm Tác giả

    Bài viết:
    2.765
    Được thích:
    5.493
    Đã thích:
    6.348
    GSP:
    Ap
    Cá nhân em cho rằng việc dùng giễu võ giương oai - diễu võ dương oai hay dẫm lên - giẫm lên đều được cả và không có gì sai. Bởi vì bản thân tiếng Việt của mình còn đang bước đi và chưa có hoàn thiện. Ai cũng biết ban đầu tiếng Việt của ta là được xây dựng từ bảng chữ cái La tinh và nó được ghép lại theo cách đọc của bản địa. Ngay như trong bài Đây mùa thu tới tụi em được học cũng có sự tranh cãi:
    Hơn một loài hoa đã rụng cành
    Trong vườn sắc đỏ rũa màu xanh.

    Bản cũ trước đây thì dùng từ rủa nhưng đến bản mới của sách cải cách thì ghi rũa. Đó không phải do Xuân Diệu sai chính tả, mà vì cách dùng từ trước đây khác với bây giờ. Việc dùng từ rủa hay rũa đầu có thể chấp nhận được, điều chỉ trạng thái của tàn của màu xanh, sự lên ngôi của màu đỏ.
    Tương tự, giễu võ giương oai - diễu võ dương oai hay dẫm lên - giẫm lên đều được, cách dùng chữ "gi" trước đây khá phổ biến, nhưng ngày nay người ta ít dùng mà thôi. Cũng kiểu như việc dùng Ly kỳ hay Li kì ấy mà.
    Trên đây chỉ là ý kiến cả nhân của em, không có tính áp đặt ạ.
     
    Lê La, Banhmitrung, conruoinho2 người khác thích bài này.
  8. Du Ca

    Du Ca Gà BT

    Bài viết:
    4.815
    Được thích:
    6.634
    Đã thích:
    8.963
    GSP:
    Ap
    Ktmb Từ "Diễu" trong cụm "Diễu võ dương oai" đúng hơn là "Giễu" em à.

    Nghĩa của từ này chắc em cũng biết rồi, chị không nhắc lại. Nếu như theo ý em, vậy từ "diễu" trong từ "diễu hành" cũng có thể được viết thành "giễu hành" không?

    Còn từ "dương" trong từ "dương oai", thì vì đây là cụm từ Hán Việt, nên dùng từ Hán việt để giải thích cũng không phải không hợp lý. Ví như tại sao lại viết là "Xán lạn" mà chúng ta không viết là "sáng lạn"? Trong khi từ "sáng" cũng có nghĩa sáng sủa, tươi mới. Ở đây chị không đi sâu giải thích từ "xán lạn" hay "sáng lạn" mà chỉ nêu ví dụ để giải thích cho cụm Diễu võ dương oai.

    Còn từ "giẫm" hay "dẫm" thì chị cũng nói là cả hai đều đúng, nhưng từ "dẫm" ít dùng hơn, mặc dù thói quen dùng từ trong Nam thường dùng chữ "d" nhiều hơn.

    Từ điển mà chúng ta sử dụng là căn cứ trên từ toàn dân, mà từ toàn dân ở đây, trước giờ Việt Nam mình lấy Hà Nội làm chuẩn. Các vùng miền khác khi nói có thể dùng tiếng địa phương nhưng khi đưa vô văn viết phải dùng từ toàn dân.

    Ví như, miền nam hay nói từ "vô nhà" thành "dzô nhà", nhiều âm "v" bị biến thành "dz" hoặc "d", nhưng trong văn viết vẫn phải tuân thủ từ toàn dân. Ngay cả các phát thanh viên như của đài HCM, khi đọc bản tin vẫn dùng từ miền Nam, nhưng trong văn bản vẫn viết bằng từ toàn dân.

    Đúng là hiện nay còn rất nhiều từ gây tranh cãi, chị cũng đưa ra đây là các dẫn chứng để chứng minh. Có cái sẽ thuyết phục được bạn đọc, có cái không, vì chị cũng lấy từ nguồn khác về để các bạn tham khảo, mà các từ điển của VN thì chưa có một cái chuẩn nhất cho cả nước. Căn cứ chuẩn của chị là dựa theo từ điển có uy tín của VN, như từ điển Khai Trí Tiến Đức chẳng hạn:D.
     
    Chỉnh sửa cuối: 27/8/14
    Lê La, Chim Cụt, conruoinho1 người khác thích bài này.
  9. Ktmb

    Ktmb Gà ngơ Nhóm Tác giả

    Bài viết:
    2.765
    Được thích:
    5.493
    Đã thích:
    6.348
    GSP:
    Ap
    Dạ. Thì đó chỉ là ý kiến của riêng em thôi mà.
    Hôm nay em mới biết nghĩa của từ diễu đó là trong diễu hành. Trước đây em cứ nghĩ nó là diễu trong diễu cợt không à. :P
     
    conruoinho, Chim CụtDu Ca thích bài này.
  10. Du Ca

    Du Ca Gà BT

    Bài viết:
    4.815
    Được thích:
    6.634
    Đã thích:
    8.963
    GSP:
    Ap
    Ầy, lại lòi ra cái khác.
    "Diễu cợt" mà em nói có phải mang ý nghĩa chê bai, chế giễu không? Nếu đúng thì đó là từ "giễu" em à.

    Giễu:
    Động từ: Nói ra, đưa ra để châm chọc, đùa bỡn, đả kích.
    Ví dụ: Bị giễu là hèn nhát
    Ví dụ: Tự giễu mình
    Đồng nghĩa với từ: Chế giễu, giễu cợt

    Diễu:Động từ: đi qua trước mặt để cho nhìn thấy, hoặc phô trương việc gì đó ra cho người ta thấy.
    Ví dụ: Diễu binh/ diễu hành
    Ví dụ: Diễu võ dương oai.

    => Giễu cợt: Có lẽ ĐÚNG & Diễu cợt: Có lẽ SAI
     
    HallaLasbler, Ktmb, Lê La2 người khác thích bài này.
  11. Chim Cụt

    Chim Cụt đang cố gắng dài ra Gà về hưu

    Bài viết:
    14.364
    Được thích:
    19.010
    Đã thích:
    18.843
    GSP:
    Ap
    Mụ sai dây chuyền. :))
     
    KtmbDu Ca thích bài này.
  12. Ktmb

    Ktmb Gà ngơ Nhóm Tác giả

    Bài viết:
    2.765
    Được thích:
    5.493
    Đã thích:
    6.348
    GSP:
    Ap
    Rồi xong. Càng nói càng lòi ra cái dở. Vậy thì em phải năng viết hơn nữa để xem mình sai đến đâu. =((
     
    Du Ca thích bài này.
  13. Ktmb

    Ktmb Gà ngơ Nhóm Tác giả

    Bài viết:
    2.765
    Được thích:
    5.493
    Đã thích:
    6.348
    GSP:
    Ap
    Dạ. Đến khổ cái thân em. Dở mà bày đặt! >:)
     
    HallaLasbler, Du CaChim Cụt thích bài này.
  14. Du Ca

    Du Ca Gà BT

    Bài viết:
    4.815
    Được thích:
    6.634
    Đã thích:
    8.963
    GSP:
    Ap
    Có sao đâu, ở đây tranh luận thoải mái mà em. Nói mới biết mình sai chỗ nào chứ. Chị cũng sai từa lưa ấy chứ, nên em năng vô đây đi. Hãy về với đội chị, chị tặng kim cương:D.
     
    conruoinho, HallaLasbler, Ktmb1 người khác thích bài này.
  15. Ktmb

    Ktmb Gà ngơ Nhóm Tác giả

    Bài viết:
    2.765
    Được thích:
    5.493
    Đã thích:
    6.348
    GSP:
    Ap
    Kim cương đâu đưa em liền đi chị. Hihi. Em đã nhấn nút theo dõi rồi.
     
    Chim CụtDu Ca thích bài này.
  16. Du Ca

    Du Ca Gà BT

    Bài viết:
    4.815
    Được thích:
    6.634
    Đã thích:
    8.963
    GSP:
    Ap
    Đợi đi, rồi bổ ra đưa em dần dần.:>
     
    Ktmb thích bài này.
  17. Banhmitrung

    Banhmitrung Gà tích cực Nhóm Tác giả

    Bài viết:
    174
    Được thích:
    589
    Đã thích:
    151
    GSP:
    Ap
    Dạo này đọc thử nhiều truyện các bạn viết trên internet, phát hiện ra rất rất nhiều bạn bị "lậm" từ Hán Việt, nhất là mấy bạn hay viết thể loại truyện thời cổ. Chẳng hạn:

    Tiểu hài nhi: sao không dùng đứa bé.

    Hán tử: nhiều bạn dùng từ này để chỉ đàn ông, thanh niên. Tuy nhiên hán tử là tiếng dân Tàu tự xưng mình là con dân triều Hán hùng mạnh chứ không liên quan gì tới dân Việt mình hết. tương tự với tráng hán, đại hán, vân và mây hán.

    Tiểu nữ oa: cái này mình chịu chết, không biết xuất xứ từ đâu ra, hay dùng để chỉ con gái trẻ tuổi. Mình mà không nhai kiếm hiệp như nhai bánh mì thì lần đầu đọc vào bảo đảm không hiểu là gì.

    Nói chung là còn nhiều từ phổ biến như lão đầu, oa nhi, xú nhi, tiểu nữ... đọc vào nhiều khi giống đang ăn cơm cắn phải miếng sạn. Không biết cái này có gọi là yêu tiếng Việt không nữa.
     
    sparkling, HallaLasbler, Ktmb4 người khác thích bài này.
  18. Du Ca

    Du Ca Gà BT

    Bài viết:
    4.815
    Được thích:
    6.634
    Đã thích:
    8.963
    GSP:
    Ap
    Ừm, mình cũng bị dị ứng với mớ từ này. Ngay cả tác phẩm dịch từ tiếng Trung mà dùng từ này mình cũng không chấp nhận huống chi là tiếng Việt. Theo mình, chỉ nên sử dụng tiếng Hán - Việt hay từ nước ngoài khi tiếng Việt mình không có, hoặc trong những trường hợp đặt tên riêng...:)

    Cơ mà hình như đọc truyện convert nhiều quá sẽ bị loạn ngôn từ đấy bạn à. Cái này là chính mình bị. Hồi trước có thời gian đọc truyện chuyển ngữ thô (dùng QT) từ tiếng Trung, lúc ấy mình thực sự đã bị loạn về cách dùng từ, đảo loạn tất cả, rồi không biết từ nài là thuần Việt, từ nào Hán Việt hay một câu nói như vậy có đúng ngữ pháp tiếng Việt không nữa. Sau này không đọc nữa mới khôi phục lại như xưa, giờ thì mình sợ lắm luôn. Quá tai hại.^:)^
     
  19. Chim Cụt

    Chim Cụt đang cố gắng dài ra Gà về hưu

    Bài viết:
    14.364
    Được thích:
    19.010
    Đã thích:
    18.843
    GSP:
    Ap
    Banhmitrung: Chẳng phải các bạn dùng từ đó trong truyện cổ đại sao? Nếu dùng trong truyện cổ đại hay kiếm hiệp, Chim cũng chả dám nói các bạn ấy lậm Hán Việt. Nhiều bạn cho rằng dùng từ như thế mới thể hiện nét đặc trưng của truyện cổ đại. Thậm chí, có lọt từ nào thuần Việt là các bạn cũng cố nghiên cứu cho bằng ra từ Hán Việt tương đương.
     
    Giản Đơn, Hexagon, Ktmb3 người khác thích bài này.
  20. Banhmitrung

    Banhmitrung Gà tích cực Nhóm Tác giả

    Bài viết:
    174
    Được thích:
    589
    Đã thích:
    151
    GSP:
    Ap
    Mình dùng chữ lậm Hán Việt có hơi sai, phải nói là lậm từ Trung dịch âm sang Việt chứ hệ thống từ Hán Việt của Việt Nam cũng không có mấy từ này nữa.

    Đọc truyện convert nhiều quá sẽ bị sai ngữ pháp, dùng ngữ pháp tiếng Trung viết văn Việt. Điển hình: Tiêu sái đứng bên bờ vực thăm thẳm, hán tử bạch y vạt áo tung bay trong gió. So với đám cẩu đầu mã diện bên dưới, quả thật chói mắt còn muốn hơn xa mấy lần.
     

Chia sẻ trang này